Het is bijna tien uur, koud, het waait flink en de zon gaat langzaam onder. Een onvermoeibare jan-van-gent zweeft boven zijn nest, hoog op een rots in het Oberland, zo’n zestig meter boven de zee. Een tiental amateurfotografen, vooral Belgen en Nederlanders, kijkt in stilte toe en geniet van het moment. Als de zon verdwijnt, is het tijd om terug te gaan naar het hotel, ruim een kilometer verderop. Het was een mooie dag, met een prachtig einde – met dank aan Helgoland.

Het vermoeden bestaat dat jan-van-genten actiever zijn tijdens de zonsondergang, vooral als het gaat om sociale interacties of jacht. Hoe dan ook, het is een magisch moment, omdat het de kans biedt om de vogels in vlucht te zien, tegen een mooie achtergrond van de ondergang van de zon.

‘Sky-pointing’ is een baltsritueel dat dient om partners te herkennen, de paarband te versterken, en het territorium te markeren', Aldus ChatGPT. Ondanks dat ik een heleboel foto's heb met daarop een echtpaar, heb ik toch gekozen voor deze vogel die daar helemaal alleen stond, op zoek naar zijn of haar partner in het eerste daglicht (iets na 5 uur).

Ja, zeewier staat hoog op hun lijstje van bruikbaar en nuttig nestmateriaal. Omdat ze zo opportunistisch zijn, pikken ze uiteindelijk alles op wat er ook maar een beetje bruikbaar uitziet. De nesten liggen dus ook vaak vol met stukken landvast, netresten en ander kunststofafval.

In 1991 is op Helgoland (Duitsland) het eerste jan-van-gent broedpaar gesignaleerd. Nu zitten er ruim tweeduizend broedparen, soms op enkele meters afstand. Ze zijn de hele dag druk met van alles en nog wat en absoluut niet bang voor mensen.

De jan-van-gent is een meesterlijke duikjager. Hij stort zich van soms 30 meter hoogte loodrecht in zee. Bereikt bij impact snelheden tot 100 km/u. De enorme klap wordt opgevangen door een verstevigde schedel en een onderhuids luchtkussen, een soort airbag :)

De naam jan-van-gent werd al gebruikt door de zeventiende-eeuwse walvisvaarders. Het woord 'gent' komt van de Engelse naam 'gannet' (Northern Gannet). Hoe ‘jan van’ ervoor gekomen is, is onbekend volgens Wikipedia. Onlangs ben ik samen met fotomaatje Dick van der Lecq een weekje naar Helgoland & Düne geweest om deze mooie vogel hallo te zeggen.